ویکی ایرانی | مرجع کامل ایرانیان

مطالب پیشنهادی

نان شیرمال و نان خرمایی در طب سنتی

نان در کتب طب سنتی

در کتب طب سنتی آمده «نان را از اکثر حبوب ترتیب می‌دهند؛ به این نحو که هریک از حبوب را که می‌خواهند آسیاب کرده، بیخته، خمیر کرده، پخته و تناول می‌کنند.» در این تعریف ساده به همه عناصر و فرآیندی که در پخت نان در همه دنیا به کار می‌رود، اشاره شده است. از نظر طب سنتی ، بهترین نان، نان گندم کاملا رسیده، سفید، تازه و شسته‌ شده است که آن را می‌سایند و سبوس آن را در حد اعتدال جدا می‌کنند نه آنکه همه سبوس آن را بگیرند. سپس آرد را خمیر کرده و پس از تخمیر، در تنوری با حرارت ملایم می‌پزند.

جالب است که در متون زمان افشاریه و در کتاب مخزن‌ الادویه از نان «خبزالحواری» به معنای «نان سفید» یاد شده است: «نانی است که در گرفتن سبوس آن بسیار مبالغه کرده باشند و گندم آن سفید بالیده باشد که نان آن سفید شود و بهترین اقسام نان‌هاست». یعنی گندم این نان، کاملا رسیده و سفید و سبوس آن کاملا گرفته شده است. بنابراین نان بدون سبوس در طب سنتی نان بدی نیست در حالی‌ که امروزه گفته می‌شود نانی که سبوس آن کاملا گرفته شده باشد، خوب نیست.

زمان تخمیر مشکل نان های امروزی

در روش پخت نان‌های امروزی، زمان تخمیر بسیار کوتاه است و به خمیر حجم می‌دهند. با این کار، میزان پروتئین نان کاهش می‌یابد. به دلیل سرعت تخمیر، این نوع نان در طب سنتی جایگاه ویژه‌ای ندارد زیرا رطوبت بیشتری نسبت به نان‌های عادی دارد و مصرف آن برای کسانی که مزاج یا معده سرد و تر دارند، اصلاً توصیه نمی‌شود و نباید در مصرف آن زیاده‌روی کرد چرا که مصرف درازمدت مواد خمیری و غلیظ، کار درستی نیست.

به همین دلیل همیشه به بیماران گوارشی و کبدی توصیه می‌کنیم در مصرف نان‌های حجیم احتیاط کنند. این بیماران باید مجموعه‌ای از نان‌ها، به‌ویژه نان‌های سبوس‌دار را در برنامه غذایی خود بگنجانند.

مشکلی که ما امروزه در پخت نان داریم، استفاده از تنورهای صنعتی و فلزی است. در گذشته نان در تنورهایی از جنس ساج پخته و در نتیجه نازک می‌شد و هم حرارت داخل تنور و هم حرارت دیواره تنور، در پخت آن دخالت داشتند و نان به‌جای خشک‌شدن، پخته می‌شد. نانوا هم نمی‌توانست حرارت تنور را زیاد کند زیرا نان به دلیل نازک‌بودنش می‌سوخت.

اما در تنورهای صنعتی، می‌توان سرعت چرخش تنور را برای پاسخ‌گویی سریع‌تر به مراجعان افزایش داد. در نتیجه نانی که از تنور خارج می‌شود، خمیری است که به جای آنکه پخته باشد، خشک شده است. این نان، هنگام خوردن کش می‌آید و هنگام خوردن، شیرینی خاص خود را ندارد و حتی مزه خمیر در دهان حس می‌شود.

تدابیر مصرف نان در طب سنتی

نان در سفره ایرانی همیشه در کنار همه غذاها وجود دارد. حتی بسیاری برنج را هم با نان می‌خورند. این‌گونه غذا خوردن مطلوب نیست و اگر کسی بخواهد هر روز نان، به‌ ویژه نان حجیم‌ شده بخورد، دچار مشکلاتی خواهد شد.

پربازدیدترین:

دلیل پزشکی خوردن کباب همراه سماق

خواص شگفت‌انگیز و درمانى فلفل قرمز

تکلیف ما با هسته زردآلو چیست؟ | افسانه‌ای که نمایشنامه شکسپیر هم به آن اشاره کرد

خوردن گوجه سبز برای چه افرادی ضرر دارد؟

به‌ همین‌ دلیل در طب سنتی قانونی داریم به نام «عدم مداومت اکل یک غذا» یعنی نخوردن مداوم یک غذا که با رعایت آن، سلامت هر فردی تضمین خواهد شد. پس اگر کسی هر روز یا دو نوبت پشت‌ سر هم، برنج یا نان بخورد، یعنی این قانون را نقض کرده است.

مصرف نان‌هایی که با مواد دیگر مانند مغز انواع تخمه‌ها، سبزی‌ها و… مخلوط شده‌اند، مشکلی ندارد. افزودن شیر و مواد روغنی به نان‌ها هم خالی از فایده نیست.

نان مغزدار

نان شیرمال و نان خرمایی دو نان توصیه شده در طب سنتی

در منابع طب سنتی آمده است که اگر آرد را با شیر و روغن، مخلوط کنند، از آن بهترین نان‌ها تهیه خواهد شد. به این نوع نان در اصطلاح «شیرمال» می‌گویند. استفاده از شیره، شکر، دوشاب و زرده تخم‌مرغ نیز باعث مطلوب‌ شدن نان می‌شود.

طرز تهیه نان شیرمال

مواد لازم:

زرده تخم مرغ ۴ عدد پودر شکر ۳/۴پیمانه روغن مایع ۱/۳ پیمانه اسانس هل ۳ قطره یا ۱ قاشق چایخوری پودر هل بکینگ پودر ۱ قاشق چایخوری پر شیر ۱/۴ پیمانه گلاب ۱/۶ پیمانه آرد سفید ۳۰۰ گرم آب زعفران و ۱ عدد زرده و کنجد برای روی نان

طرز تهیه:

برای تهیه نان شیرمال در طب سنتی در ابتدا زرده تخم مرغ، پودر شکر و هل را در ظرفی ریخته با همزن بهم زده تا کرم رنگ شود سپس روغن مایع، بکینگ پدر را اضافه کرده کم‌کم آرد را اضافه کنید تا جائیکه خمیر لطیفی به دست آید و خمیر بدست نچسبد.

خمیر را بمقدار cm1 با وردنه باز کرده قالب بیضی زده در سینی فرچیده روی آنها را زرده و کمی آب زعفران زده با چنگال نقش انداخته و کنجد می پاسیم و بمدت ۲۰ دقیقه در فر ۱۸۰ در طبقه وسط قرار داده تا کاملاً طلائی رنگ شود.

امروزه بیشتر از کنجد روی خمیر نان استفاده می‌شود ولی در گذشته علاوه بر کنجد، رازیانه، زنیان و زیره هم به کار می‌رفت.

استفاده از این مواد تنها برای مقوی یا مزه‌ دار شدن نان نیست بلکه برخی از این مواد برای اصلاح ضرری که ممکن است نان با توجه به نوع آردش داشته باشد، ضروری‌اند. مثلا در گذشته در کشورمان نانی تهیه می‌شد به نام «خبزالسمید». خبزالسمید نان سفیدی است که در تهیه آن از آرد بدون سبوس استفاده شده است.

میزان جذب این نان در بدن بالاست و ارزش غذایی بالایی دارد اما همزمان عوارضی هم برای کبد و کلیه ایجاد می‌کند. در نتیجه برای اصلاح کیفیت آن، از بادیان رومی، رازیانه و شکر در خمیرش استفاده می‌کردند.

هم‌اکنون نیز در بسیاری از شهرهای ایران نان‌هایی داریم که در آنها رازیانه، بادیان رومی، سیاه‌دانه و… می‌ریزند تا ضمن مزه‌ دار شدن، از ضررهای آن جلوگیری شود.

امروزه در نانوایی‌های صنعتی، نان‌هایی به نام «نان خرما» پخته می‌شود که لای خمیر نان، خرما می‌گذارند و هم‌زمان با پخت خمیر، خرما هم پخته می‌شود.

خوردن این نان‌ها مشکل خاصی به وجود نمی‌آورد اما رطوبت خرما وارد نان می‌شود و در اطراف خرما، خمیری به وجود می‌آید که خوردن آن از نظر طب سنتی مطلوب نیست؛ مگر اینکه نان در فرآیند پخت کاملا خشک شده باشد. بهتر است نانواها به جای استفاده از خرما، از شیره آن استفاده کنند.

طرز تهیه نان خرمایی

مواد لازم:

آرد۵۰۰ گرم کره۲۵۰ گرم بیکینگ پودر ۱/۲ قاشق چای‌خوری گلاب ۲ قاشق سوپ‌خوری سرخالی زعفران دم کرده ۱ قاشق سوپ‌خوری سرخالی خرما ۲۵۰ گرم گردوی خرد شده ۱۰۰ گرم زردهٔ تخم‌مرغ ۲ عدد

طرز تهیه:

برای تهیه نان خرمایی در ابتدا کره و آرد را با هم مخلوط می‌کنیم. بیکینگ‌پودر، گلاب و زعفران را با هم مخلوط کرده، به خمیر اضافه می‌کنیم و ورز می‌دهیم. خمیر را به مدت ۲ ساعت در دمای محیط استراحت می‌دهیم. هسته‌های خرما را جدا کرده و آنها را از چرخ گوشت می‌گذرانیم. پس از گذشت مدت استراحت، از خمیر به اندازهٔ یک گردو برداشته و در کف دست پهن می‌کنیم.

از مخلوط خرمای چرخ کرده و گردو داخل هر یک از خمیرها قرار می‌دهیم. خمیرها را می‌بندیم و به صورت بیضی شکل می‌دهیم و در سینی چرب‌شده مخصوص فر می‌گذاریم. فر را از ۱۵ دقیقه قبل در دمای ۱۷۰ درجهٔ سانتی‌گراد گرم می‌کنیم. با برس، زردهٔ تخم‌مرغ (با چنگال زده شود) را روی نان‌ها می‌مالیم و به مدت ۱۰ تا ۱۵ دقیقه در طبقهٔ بالای فر می‌گذاریم تا روی آن طلایی شود.

توجه: در صورت دلخواه می‌توانیم زردهٔ تخم‌مرغ را با کمی زعفران مخلوط کنیم و روی شیرینی‌ها بمالیم.

همان‌طور که در گذشته از شیره انگور، شیره خرما یا شیره انجیر در پخت نان استفاده می شد. پخت این نان هنوز هم در برخی شهرها مانند ملایر رایج است. با خوردن این نان، فرد بسیاری از مواد غذایی مفید موجود در شیره میوه‌ها را هم دریافت می‌کند.

نان گرم و تازه از تنور درآمده دیرهضم است و تشنگی می‌آورد.  پس اجازه دهید نان کمی خنک شود، بعد آن را میل کنید. نان‌های حجیم هم این خصوصیت دیرهضمی را دارند.

منبع: تیم گردآوری محتوای طبایع با همکاری دکتر مهرداد کریمی، متخصص طب سنتی ایران

تلگرام نصرینو کانال تلگرام نصرینو

-
مطالب پیشنهادی
مطالب پیشنهادی
آخرین مطالب
زمان برگزاری آزمون دکتری سراسری 1402
عکس های جدید از همسران عقدی ناصرالدین شاه در سریال جیران
انتشار عکس پسرونه مادر دارا حیایی | پسر امین حیایی عکسی با مادرش منتشر کرد
پتروشیمی گچساران دهه فجر امسال به بهره برداری می رسد
کلیپ چگونه از دیابت بارداری جلوگیری کنیم؟
همایش سربازان کوچک صنعت برگزار شد
احسان علیخانی در بیمارستان بستری شد | حال بد احسان علیخانی همه را نگران کرد
پرداخت 633 میلیارد ریال تسهیلات ازدواج توسط بانک سامان
با سامانیوم شانس خودت را امتحان کن
خدمات بانک قرض الحسنه مهرایران موجب بهبود سطح زندگی مردم و رفاه آنها شده است
بانک کارآفرین مجوز پرداخت یاری گرفت
انگیزه قتل زن جوان مشخص شد !
قیمت طلا، قیمت دلار، قیمت سکه و قیمت ارز 14 تیر 1401
ثبت یکی دیگر از بزرگترین هک‌های تاریخ؟
قرعه‌کشی خودرو تا پایان سال حذف می‌شود
هشدار هواشناسی به ورود گرد و خاک به کشور از 16 تیر 1401
ازدواج عمو پورنگ علنی شد | عروس خوشبخت کیست ؟
تراز عملیاتی وبملت 50 درصد بیشتر شد، تداوم روند مقتدرانه بانک ملت در خرداد 1401
پیام تبریک مدیرعامل بانک ملت به مناسبت روز قلم
با «دعوت به آینده» هم پاداش بگیرید، هم صاحب «کیلید» شوید
فولاد هرمزگان در کنار زلزله زدگان
ببینید | رقص دیدنی امیر مهدی ژوله و فیتالیست های جوکر در انتهای برنامه | فیلم سانسور شده از جوکر
کلیپ نحوه ساخت جعبه زیورآلات
انواع جراحی زیبایی گوش را بشناسید
افزایش سرمایه ارزشمند « اعتماد عمومی» با خدمات شهرداری ها و دهیاری ها
برگزاری اولین همایش بین المللی فرصت‌های سرمایه گذاری شهر تهران
تسهیل دسترسی به جنوب با تخصیص 2 هزار میلیارد ریال
کارخانه «آریان سنگ تجارت یزد» راه‌اندازی شد
در این قسمت از سلبریتی شو به پشت پرده سه موضوع داغ روز می پردازیم
فلسفه وجودی بانک توسعه تعاون، حمایت از تولید است
اقدامات قبل و بعد از ای یو ای
کلیپ ایده‌های تزئین دستمال سفره
کلیپ معاینه تصویر سه بعدی به جای بیمار واقعی
خودزنی احسان علیخانی در برنامه جوکر | احسان علیخانی به خودشم رحم نکرد
173 هزار میلیارد ریال تسهیلات بانک توسعه تعاون به بخش تعاون کشور
اعلام نتایج آزمون قضاوت 1400
طرز تهیه پکوره اسفناج خوشمزه و ساده به روش هندی
طرز تهیه پاستا گوجه فرنگی خوشمزه به روش رستورانی
355 تن کالای فاسد و آلوده در بندرعباس منهدم شد
آمادگی چادرملو برای جذب سرمایه‌های سرگردان در بازار سرمایه
تهدید استاندار فارس درباره حجاب در ادارات
اطلاعیه جدید درباره جاماندگان سهام عدالت
بیمه نامه دارندگان گواهینامه منقضی شده همچنان معتبر است
عکسهای نرگس محمدی و جاری اش| دوستی عمیق نرگس محمدی با پری سیما
اصلاحیه آگهی دعوت به مجمع عمومی عادی سالیانه صاحبان سهام مورخ 1401/04/16 شرکت بیمه کارآفرین (سهامی عام) ثبت شده به شماره 200845
طرز تهیه هات چاکلت خانگی
جواد مقدم – کربلا خونمه
جواد مقدم – اومدم نگات کنم توهم منو نگاه کنی
دانلود آهنگ پارسا آبادیان یادت کرده
رونمایی از سامانه فروش آنلاین بیمه نامه صندوق اجاره ای به مناسبت سالروز تاسیس
عبدالرضا هلالی – جان مادرت دستمو بگیر
محمد بنا: هرچه آدم لمپن در سریالها کشتی گیر می شود | بعضی‌ها ناراحت محرومیت روس‌ها هستند
سلام «بیمه تعاون» به مخاطبین غیر فارسی زبان
اقدامات بیمه تجارت‌نو برای رسیدگی به وضعیت زلزله زدگان استان هرمزگان
قیمت روز خودرو
شیائومی‌ «می‌۱۲ اس اولترا» با سنسور دوربین یک اینچی معرفی شد
دانلود آهنگ توی نازه‌نینم از قادر سیاحی
کلیپ آموزش دو روش تهیه سس سالاد سزار
دانلود آهنگ علا مرگِ رویا
دانلود آهنگ علی نوری عاشقت شدم
آخرین رتبه قبولی هوشبری دانشگاه پردیس خودگردان (بین الملل) 1400 – 1401
روز ملی کیفیت ۱۴۰۱ / روز ملی کیفیت 1401 چه روزی است
سلطنت اردن با این ملکه‌ی زیبا، معنای جدیدی می‌یابد!
ببینید | اولین عکس منتشر شده از سحر دولتشاهی بعد از مراسم خواستگاریش
کلیپ طرز تهیه کیک هویج خانگی
حضور کارکنان بیمه ایران درهمایش فرهنگی ورزشی دهه ولایت صنعت بیمه
تقدیر مدیر عامل بیمه ایران از کارشناس خسارت شعبه بعثت
مجمع عمومی عادی بیمه البرز برگزار شد
ضرورت تفویض هر چه بیشتر اختیارات مدیران به نمایندگان
دانلود آهنگ که یار دیته جیژوانم از آوات بوکانی
روز کتاب و کتابخوانی ۱۴۰۱ / روز کتاب و کتابخوانی 1401 چه روزی است
آخرین رتبه قبولی هوشبری دانشگاه آزاد 1400 – 1401
آخرین رتبه قبولی هوشبری دانشگاه سراسری 1400 – 1401
تقدیر از تلاش مدیریت و کارکنان مخابرات هرمزگان در تامین پایداری ارتباطات
نخستین جلسه کمیته دانش‌بنیان‌ها در بازار سرمایه
عرضه 68 هزار تن فرآورده های نفتی و پتروشیمی در روز سه شنبه
در دام کلاهبرداران سهام عدالت اسیر نشوید
میانگین قیمت برنج ایرانی اعلام شد
بازداشت زورگیران خشن در کرج
آرتین جی کت – دلم تورو میخواد
برگه ها